Chuyện doanh nghiệp “ngoại đạo” lấn sân địa ốc nhìn từ những phi vụ “thắng làm vua, thua làm giặc”

An yên cuộc sống trong căn biệt thự The Green Star 2

Sức hút khó cưỡng của bất động sản

Trong những năm 2009 – 2010, làn sóng đầu tư bất động sản ngập tràn khắp hoạt động mua bán. Nguồn cung khan hiếm khiến giá bất động sản lên cao, có những dự án chỉ mới vẽ trên giấy đã được đặt hết chỗ. Dường như cả hoạt động mua bán đều có phổ biến một nghĩ suy: cứ đầu tư vào bất động sản thì kiểu gì cũng thắng lớn.

Các tập đoàn kinh tế Nhà nước là đối tượng lấn sân mạnh nhất vào bất động sản. Những cái tên điển hình như EVN, PVL, VNPT, Vinalines,…hiện ra ở khắp nơi với những dự án đầu tư to lớn. Vào thời điểm cao trào, Bộ Tài chính cho biết các tập đoàn quốc gia đầu tư ngoài ngành gần 22.000 tỷ đồng, trong đó có đến 5.379 tỷ đồng vào bất động sản.

Xu thế đơn vị ngoài ngành đầu tư bất động sản càng ngày càng rần rộ, các DN chăn nuôi, ngao du, cơ khí, bảo hiểm… cũng lấn sân bất động sản. Năm 2013 ghi nhận một số cái tên lạ hiện ra trên thương trường bất động sản như: Công ty Cổ phần Lắp máy tại phường Phú Thượng, Công ty Cổ phần Chế biến vật phẩm chăn nuôi Hà Nội, Công ty Phát triển ngao du Long Biên…

Trong làn sóng đầu tư bất động sản gần đầy nhất là như Công ty CP Tập đoàn Hoa Sen, Tổng Công ty xây đắp công trình liên lạc 4 (Cienco 4), Công ty CP Tasco…cùng với đó là những cái tên hoàn toàn mới trên hoạt động mua bán bất động sản như: Tập đoàn Đồng Lực, Công ty cổ phần Xuất nhập cảng Thủy sản Sài Gòn, Công ty cổ phần Thủy sản Hùng Vương, Công ty CP Đầu tư Phát triển Công nghiệp và Vận vận chuyển (Tracodi)…

Những phi vụ “thắng làm vua, thua làm giặc”

Thị trường bước qua thời đoạn thăng trầm đã ghi dấu ấn của nhưng phi vụ “thắng làm vua, thua làm giặc” của nhiều đơn vị. Trong đó có nhiều câu chuyện vẫn chưa đi đến hồi kết. Năm 2009, khi đang kinh doanh thuận buồm xuôi gió ở lĩnh vực tôn, thép, ông Lê Phước Vũ – Chủ tịch Tập đoàn Hoa Sen, quyết định mở mang lĩnh vực hoạt động sang bất động sản.

Dự án trước nhất là khu cư dân Điền Phúc Thành ở quận 9 (TPHCM) của Hoa Sen có tổng mức đầu tư 180 tỷ đồng. Sau đó, tập đoàn này tiếp tục đầu tư thêm 2 dự án căn hộ khác tại quận 9 là Hoa Sen Phước Long B và căn hộ Hoa Sen Riverside. Tuy nhiên, rơi đúng thời điểm hoạt động mua bán bất động sản khủng hoảng đã buộc Hoa Sen phải tính chuyện thoái lui vào năm 2011.

Bẵng đi mấy năm, khi nhận thấy hoạt động mua bán đang khởi đầu “nóng” trở lại, ông Lê Phước Vũ lại quyết định quay lại đoạt được địa ốc một lần nữa. Tập đoàn Hoa Sen lần này không hướng đến nhà đất nội đô mà quay ra đổ vốn vào bất động sản ngao du – phân khúc đang được xem là “mỏ vàng” của nhiều “ông lớn”.

Chỉ trong 04 tuần 5-2016, Hoa Sen đã thành lập đến 4 đơn vị con chuyên đầu tư vào địa ốc gồm Hoa Sen Yên Bái, Hoa Sen Hội Vân, Hoa Sen Vân Hội và Hoa Sen Quy Nhơn. Đặc biệt, tập đoàn này còn đang có kế hoạch đầu tư một khu ngao du linh tính, sinh thái diện tích đến 1.000ha, trong đó có 400ha mặt nước ở đầm Vân Hội (Yên Bái).

Một “ông lớn” muốn “chen chân” vào bất động sản nữa là Công ty CP Ô tô Trường Hải (Thaco). Kinh doanh lĩnh vực chính với sản lượng tiêu thụ xe cũng như doanh thu, lợi nhuận của đơn vị năm sau luôn cao hơn năm trước, nhưng Thaco vẫn không chịu “yên phận” với lĩnh vực kinh doanh của mình. Điển hình là dự án Khu thành phố Sala tại quận 2 với tổng mức đầu tư lên hàng chục ngàn tỷ đồng. Cái tên Đại Quang Minh hay Sala đã ghi dấu ấn với nhiều người bởi số lần hiện ra trên truyền thông rầm rịt trong thời kì gần đây.

Làn sóng đầu tư mới với hàng chục đơn vị lấn sân bất động sản chưa đến hồi kết nhưng những bài học từ thời kì trước vẫn còn đó. Bài học “thua làm giặc” được hoạt động mua bán nhắc đến nhiều hơn cả là Tập đoàn Mai Linh. Vốn là đơn vị chuyển vận lớn nhất cả nước và tham vọng vươn đến địa điểm số 1 tại hoạt động mua bán Đông Nam Á, nhưng sau thời kì dài rún sâu vào đầu tư ngoài ngành, khác lạ là lĩnh vực đất đai, Mai Linh đã phải trả một cái giá rất đắt cho sự xiêu dạt của mình.

Vì nợ nần chồng chất, nên lúc trước Mai Linh đã phải bán đi khá nhiều của cải để trang trải các khoản nợ cũng như trả lãi suất cho nhà đầu tư. Đến nay câu chuyện đầu tư bất động sản của Mai Linh sẽ vẫn là bài học còn nguyên giá trị với bất kỳ nhà đầu tư nào trong thời kì đến.

Nhiều tập đoàn kinh tế quốc gia sau một thời kì đầu tư bất động sản đã để lại “di chứng” là những món nợ lớn. Nhiều đơn vị đã phải lấy doanh thu, lợi nhuận của ngành nghề kinh doanh chính bù lỗ vào bất động sản.

Kinh doanh dàn trải không hiệu quả, đến nay thực hành chỉ huy của Thủ tướng Chính phủ hồ hết các tập đoàn, đơn vị quốc gia đã phải rút khỏi hoạt động mua bán bất động sản và các ngành nghề trái ngành khác. Đây được xem là bài học đắt giá cho các đơn vị trong cả khối quốc gia và đơn vị tư nhân trong quá trình chiếm lĩnh những hoạt động mua bán mới ngoài ngành.

Nhật Minh

Theo Thời đại